Szanowny Czytelniku

Chcielibyśmy poinformować Cię o przetwarzaniu Twoich danych osobowych oraz zasadach, na jakich będzie się to odbywało po dniu 25 maja 2018 r., zgodnie z instrukcjami, o których mowa poniżej.

Od 25 maja 2018 r. zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane w skrócie również jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”). RODO obowiązywać będzie w identycznym zakresie we wszystkich krajach Unii Europejskiej, w tym także w Polsce, i wprowadza wiele zmian w zasadach regulujących przetwarzanie danych osobowych, które będą miały wpływ na wiele dziedzin życia, w tym na korzystanie z usług internetowych. Przed przejściem do serwisu naszym celem jest zapoznanie Cię ze szczegółami stosowanych przez nas technologii oraz przepisami, które niebawem wejdą w życie, tak aby dać Ci szeroką wiedzę i bezpieczeństwo korzystania z naszych serwisów internetowych Prosimy Cię o zapoznanie się z podstawowymi informacjami.

 

Co to są dane osobowe?

Podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach, instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu udostępniania personalizowanych treści i reklam, bezpieczeństwa oraz analizowania ruchu na naszych stronach.

 

Kto będzie administratorem Twoich danych osobowych?

Administratorami Twoich danych osobowych będzie Fratria sp. z o.o., a także nasi Zaufani Partnerzy, tj. firmy i inne podmioty, z którymi współpracujemy przede wszystkim w zakresie marketingowym. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie pod niniejszym linkiem „Zaufani Partnerzy”.

 

Po co są nam potrzebne Twoje dane?

Aby dostosować reklamy do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi.

 

Twoje uprawnienia

Zgodnie z RODO przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych osobowych i ich przetwarzania przez nas i Zaufanych Partnerów. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych, możesz ją w każdej chwili wycofać. Przysługuje Ci również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego – GIODO. Uprawnienia powyższe przysługują także w przypadku prawidłowego przetwarzania danych przez administratora.

 

Zgoda

Wyrażenie przez Ciebie zgody jest dobrowolne. W każdym momencie możesz również edytować swoje preferencje w zakresie udzielonej zgody, w tym nawet wycofać ją całkowicie, klikając w ustawienia zaawansowane lub wyrażając zgodę i przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych osobowych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa, jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz na naszych stronach internetowych). Jeśli chcesz się zgodzić na przetwarzanie przez Fratrię sp. z o.o. i jej Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zebranych w związku z korzystaniem przez Ciebie z naszych stron i aplikacji internetowych, w tym ich przetwarzanie w plikach cookies itp. instalowanych na Twoich urządzeniach i odczytywanych z tych plików danych, możesz w łatwy sposób wyrazić tę zgodę, klikając w przycisk „Zgadzam się i przechodzę do serwisu”. Jeśli nie chcesz wyrazić opisanej wyżej zgody lub ograniczyć jej zakres, prosimy o kliknięcie w „Ustawienia zaawansowane”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne.

 

Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na „Polityce prywatności”.

 

 

 

Close

Ustawienia zaawansowane

Aby dostosować reklamy i treści do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi, podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych.

 

 

 

 

Zgadzam się na przechowywanie w moim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowanie, moich danych osobowych pozostawianych w ramach korzystania oferowanych przez Wydawnictwo Fratria sp. z o.o. oraz zaufanych partnerów usług Wydawnictwa. Wyrażam zgodę na przetwarzanie danych w ramach korzystania z oferowanych przez Wydawnictwo Fratria zaufanych partnerów usług. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

 

Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na Polityce prywatności.

 

 

 

FacebookSzukaj

Partnerzy serwisu

Partnerzy serwisu

Wydanie nr 8/2019

Kup e-wydaniePrenumerata

80. rocznica największej wojny


Pierwszą wojnę światową nazwano Wielką Wojną, bo wydawało się, że ludzkość nie jest w stanie przeżyć większej zbiorowej tragedii. Po jej zakończeniu zaś wielcy pisarze tamtego świata rozpisywali się, jak choćby Erich Maria Remarque w swej słynnej „Drodze powrotnej” (1931), nad zgubnym skutkiem prowadzonej przez cztery lata wojny. Czy cele, które przyświecały narodom w 1914 r., warte były tej ofiary? Główny bohater Ernest, im głębiej powraca do domu, tym mocniej zdaje sobie sprawę z bezcelowości zmagań, w których uczestniczył. Jednak także nie zrozumie życia bez wojny! Niezależnie od tego, czy podzielamy poglądy Remarque’a, czy też nie, to trzeba sobie powiedzieć, że doświadczenie II wojny światowej i trauma wynikająca z jej przebiegu mogły wprowadzić w stan depresji i rezygnacji z dotychczas wyznawanych wartości nie tylko jednostki, lecz również całe narody. Zginęło w niej bowiem dużo więcej osób niż podczas Wielkiej Wojny, ponad 60 mln ludzi, w tym zapewne ponad 6 mln obywateli II RP. Połowę stanowili Polacy, prawie tyle samo Żydzi i Polacy pochodzenia żydowskiego. Tych ostatnich, wraz z pozostałymi Żydami europejskimi, zginęło co najmniej 5,5 mln.


Wojna, która rozpoczęła się za sprawą tajnego układu sowiecko-niemieckiego z 23 sierpnia 1939 r., umożliwiającego napad III Rzeszy na Polskę 1 września, otworzyła nowy rozdział w relacjach między narodami, między ludźmi. Nic już nie było takie samo, wszystkie reguły współżycia opartego na dotychczasowych normach zostały pogwałcone: sojusze i układy międzynarodowe, podpisane dokumenty, godność ludzka. Niemcy, a wtórowali im Sowieci, od samego początku wojny zabijali jeńców wojennych, mordowali ludność cywilną, wciągali swoją V kolumnę w uprawianie zbiorowego ludobójstwa, jak w przypadku zbrodni pomorskiej, która w ciągu kilku miesięcy pochłonęła co najmniej 30 tys. bezbronnych ofiar (a szacunki mówią nawet o 50 tys.). Bezkarność morderców niemieckich rozochociła kolejnych ludobójców, choćby Ukraińców mordujących w sposób bestialski najpierw Żydów, a potem Polaków, m.in. na Wołyniu. Podobną porcją nienawiści odznaczali się członkowie kolaboracyjnych formacji litewskich, którzy od 1941 r. w Ponarach gwałcili i mordowali, a często zarzynali Żydów, grzebiąc ich warstwa po warstwie w tamtejszych lasach. Tyle zła i diabolicznej satysfakcji z jego istnienia w przestrzeni publicznej nasza część Europy nigdy wcześniej nie doświadczyła. I jeszcze, żeby tego było mało, po 1945 r. Polska i Polacy nie mogli się cieszyć wolnością. Nic dziwnego, że także wtedy zarówno w kraju (póki cenzura komunistyczna nie zdławiła jakiejkolwiek myśli), jak i na emigracji zaczęły powstawać nowe „Drogi powrotne”. Opowiadania Zofii Nałkowskiej czy Mirona Białoszewskiego wpisywały się w ten depresyjny nurt rozliczeń z wojną, która miała przekreślić sens walki o cokolwiek. Wydaje się, że znaczna część tamtego pokolenia Polaków nie poszła jednak w ślady Ernesta. Mimo traumatycznych doświadczeń, utraty bliskich, majątku, wygnania i zaczynania wszystkiego od nowa, mimo utraty Ojczyzny, tułaczki emigracyjnej, w kulturze polskiej tuż powojennego czasu nie dominuje niechęć do świata wartości, co najwyżej bunt przeciw niesprawiedliwości. Kazimierz Wierzyński pisał w kontekście haniebnego procesu moskiewskiego z czerwca 1945 r.:

 

Oskarżajcie nas wszystkich, nie tylko szesnastu,
Sądźcie poległych w grobie, to też winowajcy,
Sądźcie szkielet, co z wojny pozostał się miastu,
Gdy wyście jeszcze z diabłem kumali się, zdrajcy.

 

Oskarżcie także wolność, nieznane wam słowo,
Ten odwieczny zabobon, co zawsze nas dzieli,
Cały kraj polski weźcie, zamknijcie go w celi
I wprowadźcie pod sztykiem na salę sądową.

 

W tym wierszu jest moc złości i niepogodzenia się z werdyktem mocniejszych od Polski, ale nie ma rezygnacji z polskości. Obchody 80. rocznicy wybuchu II wojny światowej to dobry czas, by się zastanowić, czy nadal podzielamy ten system wartości, który przyświecał polskim ofiarom II wojny światowej – zarówno tym, którzy zginęli w latach 1939–1945, jak i tym, którzy przeżyli, ale nie poszli drogą Ernesta. Uznali nadal, że walka o Polskę stanowi głębszą wartość niż doświadczenie wojenne odbierane jako droga do całkowitej utraty sensu ofiary, a więc i istnienia.


Jan żaryn

 

Krzysztof Jabłonka

Spis treści

3
Głos naczelnego
prof. JAN ŻARYN


Sto odsłon na stulecie

 

10
Żołnierz, który wygrał wojnę ze śmiercią; Złoto z Miasta Aniołów
Przemysław Waingertner


Temat miesiąca

 

12
A więc wojna!
Jan i Małgorzata Żarynowie

 

14
Oni nie wiedzieli
Joanna Puchalska

 

16
O Józefie, dziadku Krzysztofa
Jerzy Dąbrowski

 

20
Żeby nie zostały po nich tylko napisy na ścianach...
Kamil Janczarek

 

24
Z obozu wyszedł pochód cieni
Barbara Stefańska

 

26
Zawód dyplomaty
Anna Litwin

 

28
Anioły z Dywizjonu 307
Zbigniew Izdebski

 

31
Zamach na Hitlera
Marek Skolimowski

 

34
Sowieckie naloty na Warszawę
Michał Gruszczyński

 

37
Za naszą czy waszą wolność?
Krzysztof Jasiewicz

 

40
Gułag Rembertów
Bogusław Kopka

 

43
Wybór Pileckiego
Rozmowa z Jackiem Fairweatherem


Felietony

 

45
Wcielenie Solidarności
Grzegorz Górny

 

61
1944 – Rok najmłodszego państwa wikingów
Paweł Skibiński

 

77
Klucz do Putina
Marek Jurek

 

90
Polska–Ukraina: odwilż?
Ryszard Czarnecki

 

98
Cień wojny
Gabriela Sierocińska-Dec

 

101
Zagadka Sierowa
Antoni Dudek

 

101
Teoria suspensu
Przemysław Skrzydelski

 

110
Matka mścisława
Andrzej Skwarczyński


Polonia

 

46
Wielka chwila. Na emigracji o wyborze kardynała Karola Wojtyły na papieża
Krzysztof Tarka

 

NAC prezentuje

 

49
14 godzin chwały
Łukasz Karolewski


Wehikuł czasu

 

50
Wrzesień, październik
Michał Komuda


Skarby AGAD

 

54
Sobiesciana
Jacek Krochmal


Tajemnice AAN

 

56
Wojna i okupacja w oczach dziecka
Katarzyna Wysoczyńska


Polscy wynalazcy

 

58
Co o polskim wkładzie w rozwój techniki świadomy obywatel RP wiedzieć powinien (7)
Bolesław Orłowski


Dusza kontusza

 

62
Trudne wybory szlachty inflanckiej
Henryk Litwin


Dawno temu

 

65
Spisek orleański
Karol Żojdź


Zdarzyło się

 

68
Fiński Piłsudski
Erwin Jan Kozłowski

 

71
Józef Hieronim Rettinger i koniec Europy narodów
Maciej Gloger

 

74
Ostatni z Wyklętych
Ronald Werelich

 

78
Represje nawet wobec taksówkarzy
Karolina Mętrak


Ziemiaństwo

 

80
Arystokrata z rzeźbiarskim dłutem
Jarosław Kossakowski


Prasport

 

84
Mistrz szabli, działacz PRON i „element podejrzany”
Grzegorz Majchrzak


Władczynie

 

87
Anna Cylejska, żona Władysława Jagiełły, i jej córka
Marek Barański


Galeria jednego dzieła

 

88
Historia pewnego lotu
Paweł Orzeł


Pełna kultura

 

91
Leica na froncie
Joanna Jastrzębska-Woźniak

 

96
W kręgu Klio
Rafał Łatka

 

100
Finowie na wojnie
Karol Mazur


Diabeł nie mógł

 

102
Barokowy absolutyzm Elżbiety z Gostomskich Sieniawskiej
Joanna Puchalska


Szlachetne zdrowie

 

104
Sympatia do kości
Krzysztof Żaryn


Czym strzelać

 

106
Vickers 6-Ton
Kacper Grochocki


Historia okładki

 

108
Rozkaz: zabić Polskę!
Michał Korsun


Ze zbiorów MPW

 

107
Kurica z Matką Boską
Rafał Brodacki


Opowieści IPN

 

111
Zniszczenie pomnika Chopina w Warszawie
Robert Szcześniak