Szanowny Czytelniku

Chcielibyśmy poinformować Cię o przetwarzaniu Twoich danych osobowych oraz zasadach, na jakich będzie się to odbywało po dniu 25 maja 2018 r., zgodnie z instrukcjami, o których mowa poniżej.

Od 25 maja 2018 r. zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane w skrócie również jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”). RODO obowiązywać będzie w identycznym zakresie we wszystkich krajach Unii Europejskiej, w tym także w Polsce, i wprowadza wiele zmian w zasadach regulujących przetwarzanie danych osobowych, które będą miały wpływ na wiele dziedzin życia, w tym na korzystanie z usług internetowych. Przed przejściem do serwisu naszym celem jest zapoznanie Cię ze szczegółami stosowanych przez nas technologii oraz przepisami, które niebawem wejdą w życie, tak aby dać Ci szeroką wiedzę i bezpieczeństwo korzystania z naszych serwisów internetowych Prosimy Cię o zapoznanie się z podstawowymi informacjami.

 

Co to są dane osobowe?

Podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach, instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu udostępniania personalizowanych treści i reklam, bezpieczeństwa oraz analizowania ruchu na naszych stronach.

 

Kto będzie administratorem Twoich danych osobowych?

Administratorami Twoich danych osobowych będzie Fratria sp. z o.o., a także nasi Zaufani Partnerzy, tj. firmy i inne podmioty, z którymi współpracujemy przede wszystkim w zakresie marketingowym. Listę Zaufanych Partnerów możesz sprawdzić w każdym momencie pod niniejszym linkiem „Zaufani Partnerzy”.

 

Po co są nam potrzebne Twoje dane?

Aby dostosować reklamy do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi.

 

Twoje uprawnienia

Zgodnie z RODO przysługują Ci następujące uprawnienia wobec Twoich danych osobowych i ich przetwarzania przez nas i Zaufanych Partnerów. Jeśli udzieliłeś zgody na przetwarzanie danych, możesz ją w każdej chwili wycofać. Przysługuje Ci również prawo żądania dostępu do Twoich danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do przeniesienia danych, wyrażenia sprzeciwu wobec przetwarzania danych oraz prawo do wniesienia skargi do organu nadzorczego – GIODO. Uprawnienia powyższe przysługują także w przypadku prawidłowego przetwarzania danych przez administratora.

 

Zgoda

Wyrażenie przez Ciebie zgody jest dobrowolne. W każdym momencie możesz również edytować swoje preferencje w zakresie udzielonej zgody, w tym nawet wycofać ją całkowicie, klikając w ustawienia zaawansowane lub wyrażając zgodę i przechodząc na naszą stronę polityki prywatności. Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych osobowych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa, jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz na naszych stronach internetowych). Jeśli chcesz się zgodzić na przetwarzanie przez Fratrię sp. z o.o. i jej Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zebranych w związku z korzystaniem przez Ciebie z naszych stron i aplikacji internetowych, w tym ich przetwarzanie w plikach cookies itp. instalowanych na Twoich urządzeniach i odczytywanych z tych plików danych, możesz w łatwy sposób wyrazić tę zgodę, klikając w przycisk „Zgadzam się i przechodzę do serwisu”. Jeśli nie chcesz wyrazić opisanej wyżej zgody lub ograniczyć jej zakres, prosimy o kliknięcie w „Ustawienia zaawansowane”. Wyrażenie zgody jest dobrowolne.

 

Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na „Polityce prywatności”.

 

 

 

Close

Ustawienia zaawansowane

Aby dostosować reklamy i treści do Twoich potrzeb i zainteresowań, zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług oraz dokonywać pomiarów, które pozwalają nam ciągle udoskonalać oferowane przez nas usługi, podczas korzystania z naszych usług internetowych Twoje dane osobowe mogą być zapisywane w plikach cookies lub podobnych technologiach instalowanych przez nas lub naszych Zaufanych Partnerów na naszych stronach i urządzeniach do zbierania i przetwarzania danych osobowych.

 

 

 

 

Zgadzam się na przechowywanie w moim urządzeniu plików cookies, jak też na przetwarzanie w celach marketingowych, w tym profilowanie, moich danych osobowych pozostawianych w ramach korzystania oferowanych przez Wydawnictwo Fratria sp. z o.o. oraz zaufanych partnerów usług Wydawnictwa. Wyrażam zgodę na przetwarzanie danych w ramach korzystania z oferowanych przez Wydawnictwo Fratria zaufanych partnerów usług. Pamiętaj, że wyrażenie zgody jest dobrowolne.

 

Dodatkowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych oraz przysługujących Ci uprawnień przeczytasz na Polityce prywatności.

 

 

 

FacebookSzukaj

Partnerzy serwisu

Partnerzy serwisu

Wydanie nr 3/2022

Kup e-wydaniePrenumerata

Czy polski ruch narodowy był romantyczny?

Sejm RP ustanowił rok 2022 Rokiem Romantyzmu Polskiego. Nie sposób zatem pominąć dyskusji o jego trwałych wartościach. Często mówi się, że naród polski nadal wychowuje się z pokolenia na pokolenie w tych dwóch – przeciwstawnych – tradycjach: romantycznej i pozytywistycznej. W pewnym sensie jest to prawda, bo pierwszym pokoleniem, które „konsumowało” obydwie epoki, starając się wziąć z nich najwartościowsze cechy, było pokolenie „niepokornych”. Ostatnim zaś? Pewnie go jeszcze nie ma! I my żyjemy między romantycznym uniesieniem a realistycznym samoograniczeniem. Zapewne nasze dzieci i wnuki także po nas odziedziczą polskość.

Jednym z najważniejszych nurtów ideowych, które utożsamiamy z pokoleniem „niepokornych”, był ruch narodowy. Wbrew utartym schematom nie negował on dokonań polskiego romantyzmu, a krytyczny był bardziej – u swego zarania – wobec pozytywizmu. Lata traumy popowstaniowej promowały bowiem postawy lojalistyczne i ugodowe wobec zaborców, co skazywało siłą rzeczy na niepowodzenie ewentualne starania o wniesienie sprawy polskiej do polityki europejskiej. Twórcy polskiego obozu narodowego – Roman Dmowski, Zygmunt Balicki i Jan L. Popławski (szczególnie ten ostatni) – wyrastali z epoki powstań narodowych i wychowywani byli przez insurekcjonistów. W 1887 r. na zamku Hilfikon w Szwajcarii spotkali się m.in. Zygmunt Miłkowski, powstaniec 1848 r. i styczniowy, oraz Ludwik Michalski, właściciel zamku i powstaniec styczniowy. Nie dojechał już, zmarły miesiąc wcześniej, Agaton Giller – prezes powstańczego Rządu Narodowego z 1863 r. Ta trójka przedstawicieli tzw. demokratyzmu romantycznego, jak ich nazwał działacz narodowy Zygmunt Wasilewski, utworzyła Ligę Polską, znajdując swoich naśladowców wśród młodego pokolenia inteligencji krajowej, w tym studentów Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego i redakcji „Głosu”. Już kilka lat później, 3 maja 1891 r., młodzi ligowcy z Dmowskim na czele zorganizowali pierwszą po upadku powstania styczniowego manifestację patriotyczną w Ogrodzie Botanicznym w Warszawie (tam, gdzie do dziś stoi kamień węgielny pierwszej Świątyni Opatrzności Bożej). Odwoływano się – także w odezwie napisanej przez Dmowskiego – do powstań i walk, do gen. Jana Henryka Dąbrowskiego i Tadeusza Kościuszki, do młodych filaretów i filomatów, których następcami stawali się zetowcy z Ligi Polskiej. Duch rewolucji moralnej z lat poprzedzających 1863 r. zawitał na ulice Warszawy. Narodowcy odwoływali się też – nie tylko w działaniu, lecz i w tekstach – do twórczości romantyków, szczególnie do Adama Mickiewicza. Uznawano go za twórcę polskiego nacjonalizmu romantycznego, w sposób szczególny budującego polską tożsamość, a cytaty z „Księgi narodu i pielgrzymstwa polskiego” stanowiły credo poglądów prawdziwego narodowca. Jak mówił w jednym z wywiadów prof. Krzysztof Kawalec, biograf Dmowskiego: „W monologu Konrada w III części »Dziadów« jest passus, że jednostka czuje łączność ze wszystkimi pokoleniami narodu: przeszłymi, obecnym i przyszłymi – tymi, co dopiero będą. Znający dobrze twórczość Mickiewicza Dmowski passus ten zaadaptował i umieścił w »Myślach nowoczesnego Polaka«”. Z kolei, dodajmy, lektura „Myśli…” tak zachwyciła Stanisława Wyspiańskiego, wieszcza epoki „niepokornych”, że napisał „Wyzwolenie” – dramat stanowiący twórczą polemikę z odziedziczoną polskością, w tym romantyczną. Narodowcy włączyli się również w uroczystości odsłonięcia pomnika Adama Mickiewicza w Warszawie w 1898 r. (mimo że inicjatorami byli ugodowcy krytykowani przez Ligę Narodową), widząc w tej wspaniałej postaci niezwykły dar pobudzający warstwy ludowe do wyznawania patriotyzmu polskiego, miłości do ojczyzny.

Powstanie Błękitnej Armii, jednego z dzieł Komitetu Narodowego Polskiego w Paryżu, pozostającego pod prezesurą Romana Dmowskiego, i jej przybycie do kraju w 1919 r. zwieńczyły ponad stuletnią epokę marzeń o powrocie wojska polskiego, tym razem z ziemi francuskiej – nie włoskiej – do Ojczyzny. Czego nie udało się dokonać romantycznym emisariuszom z lat po powstaniu listopadowym czy z okresu powstania styczniowego, udało się innemu romantykowi politycznemu i realiście jednocześnie – Romanowi Dmowskiemu. Nie hołdował on bowiem cytatowi pochodzącemu ze znanej pieśni: „Dziś twój triumf albo zgon”. Tylko triumf!

Jan Żaryn, redaktor naczelny

Zespół wSieci Historii

Spis treści

Głos naczelnego

 

3
Czy polski ruch narodowy był romantyczny?
Jan Żaryn

 

Co było, co będzie

 

6
Co było, co będzie
Piotr Mazurek

 

10
Maryna Miklaszewska (1947–2022)
Ludwika Borawska–Szymborska

 

Rzeczpospolita Podziemna… mniej znana

 

12
„Kopalnia” wiedzy o III Rzeszy
Przemysław Waingertner

 

Felietony

 

9
Święta wojna versus wojna sprawiedliwa
Grzegorz Górny

 

71
1961 – czwarte życie Adenauera
Paweł Skibiński

 

84
Anatomia nieufności
Antoni Dudek

 

84
Chrześcijaństwo się cofa
Ryszard Czarnecki

 

85
Dziecko i wojna
Gabriela Sierocińska-Dec

 

86
O szczecińskim Sierpniu inaczej
Artur Kubaj

 

88
Głos katolickiej Ukrainy
Marek Jurek

 

95
Silva Rerum
Andrzej Skwarczyński

 

Temat miesiąca

 

14
„Walcząca”, kapucyni i wanna
Paweł Błażewicz

 

18
Moja Solidarność Walcząca
Anna Morawiecka

 

22
Królowa podziemnego druku
Artur Adamski

 

25
Obchody jubileuszu Solidarności Walczącej

 

Wehikuł czasu

 

26
Lipiec, sierpień
Michał Komuda

 

Skarby AGAD

 

30
Konstytucja dla Europy
Jacek Krochmal

 

Tajemnice AAN

 

32
1944. Kompania B1 trzyma Różaną!
Rafał Kierzkowski

 

Dusza kontusza

 

34
Kapitan Butler, James czy Jakub
Henryk Litwin

 

Ziemiaństwo

 

37
Europejskie koligacje kresowego rodu Mineyków
Jarosław Kossakowski

 

Dawno temu

 

40
Związki rodu Grabskich herbu Pomian z Mikołajem Kopernikiem
Urszula Weber-Król

 

44
Unia Europejska cesarza Ottona III
Marek Barański

 

Zdarzyło się

 

46
Kościół Prawosławny w Rosji po rewolucji bolszewickiej
Józef Mandziuk

 

50
Credo Romualda Traugutta
Piotr Świątecki

 

52
Lista pamięci
Krzysztof Jasiewicz

 

54
Mieliśmy prawo do związku
Elżbieta Romanowska

 

57
Roman Kotliński – były duchowny, antyklerykał, przestępca
Rafał Łatka

 

60
Biada zwyciężonym przez Rosję
Mariusz Solecki

 

Z fototeki IPN

 

63
Droga do 4 czerwca 1989 r.
Radosław Poboży

 

IDMN

 

64
Romanista, narodowiec, polityk i żołnierz. Szkic do portretu Jana Zamorskiego
Marta Cywińska

 

66
Maria Mirecka-Loryś (1916–2022)
Krzysztof Kaczmarski

 

Prasport

 

68 Czar Wyścigu Pokoju
Grzegorz Majchrzak

 

Pełna kultura

 

72
Biblioteka Stanisława Augusta – księgozbiór i sztuka
Tomasz Jakubowski

 

76
Mikołaj Gogol w Rzymie i zmartwychwstańcy
Jerzy Miziołek

 

80
W kręgu Klio
Rafał Łatka

 

82
Z prof. Pawłem Skibińskim rozmawia
Rafał Łatka

 

Diabeł nie mógł

 

90
Dama w kaszmirowym szalu
Joanna Puchalska

 

Szlachetne zdrowie

 

92
Nieheroiczna heroina i inne dragi
Krzysztof Żaryn

 

Czym strzelać

 

94
Zabawka ze sklepu Churchilla, czyli granatnik PIAT
Kacper Grochocki

 

96
Historia okładki
Michał Korsun

 

NAC prezentuje

 

98
Dole i niedole Aury
Łukasz Karolewski

 

Ze zbiorów MPW

 

99
Naszywka Batalionu „Nałęcz”
Rafał Brodacki